Waar is je dakkapelvergunning het snelst rond? Breda 15 dagen, Utrecht 50
Voor een dakkapel aan de Postlaan in Breda publiceerde de gemeente op 14 juli de aanvraag en nog dezelfde dag het besluit: verleend. In Utrecht publiceerde de gemeente op 28 april de aanvraag voor een dakterras op een uitbouw aan de Van Egmondkade; het besluit volgde pas op 19 augustus, honderddertien dagen later. Twee kleine verbouwingen aan de eigen woning, twee gemeenten, en een wachttijd die van nul dagen oploopt tot bijna vier maanden.
Dat is geen anekdote maar een patroon, en het is te meten. Wij lazen vier maanden Gemeenteblad van alle Nederlandse gemeenten terug — 191.030 bekendmakingen — en koppelden aanvragen aan besluiten. In zeventien gemeenten lukte dat voor genoeg dakkapelzaken om iets zinnigs te zeggen: samen 356 complete zaken.
Breda is drie keer sneller dan Utrecht
Hieronder acht van de zeventien meetbare gemeenten, gesorteerd op mediaan.
| Gemeente | Dakkapelzaken | Mediaan | Snelste (dagen) | Traagste (dagen) |
|---|---|---|---|---|
| Schagen | 5 | 6 dagen | 3 | 17 |
| Breda | 51 | 15 dagen | 0 | 68 |
| Zwolle | 22 | 26 dagen | 19 | 91 |
| Ede | 17 | 27 dagen | 10 | 70 |
| Groningen | 16 | 43 dagen | 4 | 99 |
| Leiden | 16 | 49 dagen | 28 | 92 |
| Utrecht | 85 | 50 dagen | 8 | 113 |
| Nieuwkoop | 6 | 60 dagen | 4 | 97 |
De mediaan van de medianen van alle zeventien gemeenten is 35 dagen. In Breda was de helft van de dakkapels binnen vijftien dagen rond, in Utrecht en Leiden kost die helft zo’n zeven weken. De traagste Utrechtse zaak liep tot boven de zestien weken. De wettelijke termijn is acht weken, eenmalig te verdubbelen. Alleen Nieuwkoop zit met zijn mediaan van 60 dagen boven die acht weken; de andere zeven gemeenten in de tabel zitten eronder, maar de staarten vertellen een ander verhaal.
Boom kappen is sneller geregeld dan een dakkapel
De verrassing zit in de soorten. Over alle gemeenten samen is een kapvergunning voor een boom met 22 dagen mediaan sneller rond dan een dakkapel (34 dagen). Ook uitritten (26 dagen) en aan- en uitbouwen (28 dagen) zijn sneller rond. Dat is tegen de intuïtie in: een boom verdwijnt definitief, een dakkapel is omkeerbaar. Een mogelijke verklaring, die we uit de cijfers zelf niet kunnen bewijzen: bij dakkapellen maken buren vermoedelijk vaker bezwaar, en een besluit dat bezwaar moet kunnen doorstaan vraagt meer voorbereiding.
Wat zegt de publicatiedatum over de besluitdatum?
Drie kanttekeningen, en die tellen. Ten eerste meten we publicatiedata, geen besluitdata: een gemeente kan een besluit dagen voor publicatie nemen, en een aanvraag die niet compleet binnenkwam startte de wettelijke klok nog niet. De honderddertien dagen van de Van Egmondkade zegt dus iets over wat de aanvrager meemaakte, niet per se over de doorlooptijd bij de afdeling. Ten tweede: vier maanden terugblik betekent dat trage zaken die al voor april waren ingediend ontbreken — de echte wachttijden liggen eerder hoger. Ten derde: bij zeventien van de ruim driehonderd gemeenten konden we voldoende paren meten; bij de rest koppelde te weinig aan elkaar, soms door de publicatievorm, soms doordat er simpel te weinig dakkapelzaken waren. Staat een gemeente niet in de tabel, dan betekent dat niet dat ze snel is, alleen dat ze niet meetbaar genoeg was.
Zo check je de wachttijd in jouw gemeente
Voor vierennegentig gemeenten staat er inmiddels een weeklijst op deze site: elke vergunningszaak van de afgelopen zeven dagen, per straat, met fase en wachttijdmeting waar die te meten valt. Zoek je gemeente op de gemeentenpagina of check direct bijvoorbeeld Breda, Utrecht of Zwolle. Staat jouw gemeente er nog niet tussen, dan komt die vanzelf bij — de lijst groeit elke ochtend mee met het Gemeenteblad. En voor wie zelf gaat bouwen: reken met de traagste gemeten zaak van jouw soort, niet met de mediaan. Dat is het verschil tussen plannen op geluk en plannen op bewijs.
Elke ochtend verschuift dit beeld een dag
Deze tabel is een momentopname van een meting die elke ochtend doordraait. Nieuwe besluiten schuiven de medianen bij, en zodra er meer gemeenten matchbaar worden, verschijnen ze hier en op hun eigen pagina. Het eerstvolgende moment dat telt is de vierwekenmeting: dan zien we of Breda zijn voorsprong vasthoudt en of de Utrechtse staart korter wordt.